(Een Verzorgd Uiterlijk)



Ik zoek toevlucht bij Allah tegen de vervloekte shaytaan. In de naam van Alllah de Erbarmer, de Meest Barmhartige. Waarlijk, alle lof behoort toe aan Allah, wij prijzen Hem, wij zoeken hulp bij Hem, en vragen Hem om vergeving. En we zoeken toevlucht bij Allah tegen het slechte in onszelf, en tegen het slechte in onze werken. Wie door Allah wordt geleid, niets of niemand kan hem misleiden, en wie Allah laat dwalen; voor hem is er geen leiding.
En ik getuig dat er geen enkele godheid bestaat buiten Allah, Hij is de Enige zonder deelgenoten, en ik getuig dat Mohamed zijn dienaar en boodschapper is. Allah’s zegeningen en vrede zijn met hem en zijn familie.
 

Een verzorgd uiterlijk

Hier leest u alweer het derde deel van de serie “het karakter van de moslimvrouw”. Nadat wij in de vorige edities godsvrucht en geduld besproken hebben, zullen we in deze aflevering kijken wat de Islaam ons leert over de uiterlijke verzorging van de vrouw. Veel niet-moslims hebben vaak het idee dat de moslimvrouw maar weinig om haar uiterlijk geeft. Wanneer zij haar zien, is zij immers gehuld in haar hidjaab en toont zij haar schoonheden niet. Het idee dat een moslimvrouw niet om haar uiterlijk zou geven, is echter onjuist. Integendeel, zij besteedt juist veel aandacht aan haar uiterlijke verzorging, zoals haar geliefde profeet Mohammed (vrede en zegeningen zij met hem) heeft voorgeschreven. Een ware moslimvrouw beseft zich echter dat zij haar schoonheden dient te bewaren voor degene die het recht heeft hiervan te genieten en zij spreidt haar schoonheid niet tentoon aan ieder willekeurig persoon.
Wanneer we op zoek gaan naar islamitische informatie betreffende de uiterlijke verzorging van een moslim, is het voorbeeld van de profeet Mohammed (vrede en zegeningen zij met hem) het beste voorbeeld wat we tegen komen. Hij (vrede en zegeningen zij met hem) heeft moslims gewezen op het belang van een goede uiterlijke verzorging en benadrukte dit keer op keer. Het gevolg hiervan was dat de moslims zich al vroeg in de geschiedenis onderscheidden van Europeanen, bij wie uiterlijke verzorging lang niet altijd hoog in het vaandel stond. Een sprekend voorbeeld van de Europeanen op dit gebied, is de tekst die Prins Brandebourg in 1624 op zijn uitnodiging voor een banket schreef, waarvan de uitnodigingen nota bene werden verstuurd aan prinsen en edelen. In de uitnodiging werden gasten verzocht niet hun armen tot hun ellebogen in de schalen te duwen, geen voedsel achter zich te gooien, hun vingers af te likken, op hun borden te spugen of hun neus in de rand van het tafelkleed te snuiten. En dan hebben we het over de situatie van prinsen en edelen in Europa in het jaar 1624! Verder is het bekend dat Europese ambassadeurs, die door het Ottomaanse rijk erkend waren, door de Khalifah van Istanbul verplicht werden een bad te nemen, voordat zij de Sultan mochten benaderen! Verder waren Europeanen destijds erg verbaasd over het feit dat moslims voor en na iedere maaltijd hun handen wasten en zichzelf reinigden met water, nadat ze naar het toilet waren geweest. Al deze voorbeelden geven duidelijk aan welk niveau van beschaving moslims hadden bereikt, ver voordat de Europeanen ook maar over hygiëne gehoord hadden.
Een moslimvrouw die haar Heer tevreden wil stellen, verzorgt haar uiterlijk goed, hoe druk zij het ook heeft met haar huishouden, kinderen, en andere dagelijkse bezigheden. Hierbij realiseert zij zich dat haar uiterlijk een spiegel is van haar innerlijk. Een prachtig, verzorgd uiterlijk duidt immers op een geordend, fatsoenlijk innerlijk. Een moslima denkt overigens niet alleen aan haar eigen uiterlijke verzorging. Zij draagt er tevens zorg voor dat haar kinderen er netjes en verzorgd uitzien en dat haar huis altijd toonbaar en opgeruimd is. Dit vormt immers een lust voor het oog en geeft haar echtgenoot een gevoel van vreugde bij thuiskomst. Hoe fijn is het om in een schoon en opgeruimd huis binnen te stappen, waar je je verzorgde vrouw aantreft met je kinderen die er netjes uitzien?
Om zichzelf goed te verzorgen, dienen moslimvrouwen regelmatig in bad te gaan. Dit is in navolging van de profeet (vrede en zegeningen zij met hem), die moslims adviseerde om in bad te gaan; in het bijzonder op vrijdag. Er is overgeleverd door ‘Abdoellaah ibn ‘Oemar dat de profeet (vrede en zegeningen zij met hem) zei: Iedereen die het vrijdagsgebed meebidt, man of vrouw, dient een bad (goeshl) te nemen. [1]
Dat de profeet (vrede en zegeningen zij met hem) niet hield van mensen die zichzelf niet goed verzorgen, blijkt eveneens uit de volgende hadith: De boodschapper van Allah (vrede en zegeningen zij met hem) kwam bij ons op bezoek en zag een man die vieze kleren droeg. Hij zei: Kan deze man niet iets vinden om zijn kleren mee te wassen?
Hoewel deze hadith betrekking heeft op een man, geldt de opmerking van de profeet (vrede en zegeningen zij met hem) zo mogelijk nog meer voor de vrouw. Wanneer zij zich goed verzorgt, is ze voor haar (directe) omgeving een lust voor het oog en zullen mensen zich op hun gemak voelen bij haar. Hierbij dient zij wel in gedachten te houden dat de verzorging in overeenstemming moet zijn met het islamitisch principe van gematigheid en dat extremen moeten worden vermeden.
De vrouw dient zich dus te bekommeren om haar uiterlijk, maar zij dient de grenzen van de Islaam niet te overschrijden door haar schoonheid tentoon te stellen aan anderen dan haar echtgenoot en haar mah’ram-verwanten. Verder dient zij haar verzorging niet zodanig te overdrijven dat zij een slavin van haar uiterlijk wordt, wat duidelijk blijkt uit de volgende hadith: Ellendig is de slaaf van de dinar, dirham, mooie kleding van fluweel en zijde! Als hij dit krijgt, is hij blij en als hij het niet krijgt is hij niet blij.
Helaas zien we vandaag de dag vele moslimvrouwen, die zich aan dergelijke extreme praktijken ten prooi zijn gevallen. Met name op bruiloften zien we vaak dat de bruid een slavin is geworden van haar eigen uiterlijk. Het is tegenwoordig niet meer dan normaal dat een bruid zich minstens vijf keer omkleed tijdens haar bruiloft en hieraan een enorme som geld uitgeeft. Het ergste hiervan is dat dit vaak niet eens de wens van de bruid zelf is, maar dat zij dit doet vanwege de druk vanuit haar omgeving. Want stel je toch eens voor wat de gasten zullen zeggen als de vrouw zich maar een of twee keer om zou kleden?! Dergelijke praktijken overschrijden de grens van gematigdheid, die de Islaam voorschrijft. Bovendien zouden zusters zich moeten bedenken welke invloed dit mogelijk heeft op; andere zusters die haar bruiloft bijwonen. Misschien zijn er wel zusters te gast, die zichzelf niet eens een nieuwe jurk kunnen permitteren. Gevoelens van jaloezie en vijandigheid kunnen hiervan het gevolg zijn, wat natuurlijk geen enkele bruid op haar bruiloft wenst. Dit alles kan echter voorkomen worden door de gematigdheid van de Islaam na te leven.
Naast het verzorgen van de kleding  en het uiterlijk, is het ook van belang dat de moslimvrouw goed voor haar lichaam en gezondheid zorg draagt. Zij dient ervoor te zorgen dat ze actief is en niet overmatig eet en drinkt. Een moslim dient net voldoende te eten en drinken om zijn gezondheid en energie te behouden, zoals Allah zegt in de Koran: O Kinderen van Aadam, draagt jullie mooie kleding bij elke salat, en eet en drinkt en overdrijft niet. Voorwaar, Hij houdt niet van de buitensporigen. [2]
Verder adviseerde ook de profeet (vrede en zegeningen zij met hem) gematigdheid bij het eten en drinken, wat blijkt uit de volgende hadith: Er is geen vat zo erg om voor de zoon van Aadam te vullen als zijn maag, maar als hij het dan moet vullen, laat hem dan een derde met voedsel vullen, een derde met drinken en een derde met lucht. [3]
Het is niet zo vreemd dat de Islaam gematigheid voorschrijft in de consumptie van eten en drinken, want te veel eten veroorzaakt een gevoel van luiheid en uiteindelijk overgewicht. En wanneer iemand lui of te zwaar is, zal zijn aanbidding hier ook onder lijden. Men zal bijvoorbeeld minder snel geneigd zijn om extra gebeden te verrichten, wanneer men het gevoel heeft dat dit een enorme inspanning vereist. Oemar heeft hierover gezegd: Hoed je voor het vullen van je maag met eten en drinken, want het is schadelijk voor het lichaam en veroorzaakt ziekte en luiheid in het verrichten van de gebeden. Wees zowel gematigd  in eten als in drinken, want dat is gezonder voor jullie lichamen en verder verwijderd van overdaad. Allah haat de dikke man (iemand die zich aan een luxueus leven overgeeft) en iemand zal niet veroordeeld worden, totdat hij zijn wensen boven zijn godsdienst laat gaan. [4]
SoebhanAllah, wat een wijze woorden! Wanneer we deze woorden op ons in laten werken, beseffen we dat de Islaam gematigdheid voorschrijft in het eten en drinken. Laten wij vrouwen hiervan leren en onszelf niet langer volproppen met koekjes en ongezonde zoetigheden. Laten wij ons lichaam goed verzorgen zodat wij naast onze verplichte gebeden ook in staat zullen zijn om vrijwillige gebeden te verrichten.
Wij zouden als moslimvrouwen tevens meer onderzoek moeten doen naar de gevolgen van overmatig eetgedrag, wat een slechte gewoonte is die velen van ons – met name in het Westen-  hebben overgenomen. Als we bijvoorbeeld kijken naar het probleem van overgewicht in Nederland, dan zien we dat tot een ware epidemie aan het uitgroeien is. Uit gegevens van het CBS en onderzoeken van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM), blijkt dat in Nederland ruim 55 procent van de mannen en 50 procent van de vrouwen te zwaar is. Obesitas overgewicht wordt gezien bij circa tien procent van de volwassen bevolking. De gevolgen hiervan zijn desastreus. Mensen met ernstig overgewicht (obesitas) hebben niet alleen een kortere levensverwachting dan mensen zonder overgewicht, ze leven vermoedelijk ook minder lang gezond. Overgewicht verhoogt het risico op allerlei chronische aandoeningen, vooral diabetes type 2, hart- en vaatziekten, hoge bloeddruk, sommige vormen van kanker, galziekten en gewrichtsaandoeningen. Het risico neemt toe met de mate van overgewicht. Andere gezondheidsklachten die samenhangen met obesitas zijn ademhalingsproblemen, slaapapneu (stokkende adem tijdens de slaap), jicht, onvruchtbaarheid, menstruatiestoornissen, gebreken bij ongeboren baby’s en psychische en sociale problemen. Wanneer we naar deze alarmerende cijfers kijken en naar de gezondheidsrisico’s zullen we begrijpen waarom de Islaam dergelijk eetgedrag afkeurt. De moslim dient immers goed voor zijn lichaam te zorgen!
Een andere manier om het lichaam goed te verzorgen, is door in beweging te blijven. Een moslimvrouw zou bijvoorbeeld thuis kunnen fitnessen of een andere sport beoefenen, om zo haar conditie op peil te houden. We zien ook steeds vaker dat zusters gezamenlijk een sportzaaltje huren om daar met hun zusters te gaan sproten. Indien het tot de mogelijkheden behoort, is het ook goed om met zusters een teamsport te beoefenen. Dit versterkt de zusterlijke banden en bevordert samenwerking. Hierbij dienen we wel in gedachten te houden, dat de islamitische regels in acht gehouden moeten worden. Vrouwen dienen hun ‘awrah te bedekken en zij dienen ervoor te zorgen dat zij niet gezien kunnen worden door mannen. Verder dient er uiteraard geen muziek gedraaid te worden, wat we vaak zien bij aerobics of fitnesscentra. Verder moeten we ervoor waken dat het beoefenen van sport ons niet afhoudt van het verrichten van verplichte handelingen, zoals het gebed en het vasten. Sheikh Ibn Oethaymeen (moge Allah hem genadig zijn) heeft hierover gezegd: Het beoefenen van een sport is toegestaan, zolang het een persoon niet afhoudt van een verplichte handeling. Wanneer het een persoon afhoudt van een verplichting, wordt het beoefenen ervan haraam. En als het de levenswijze van een persoon wordt, waaraan hij zijn meeste tijd besteed, dan is het tijdverspilling en in dit geval is het op zijn minst makrooh. [5]
Het doel van sporten zou moeten zijn om uithoudingsvermogen, lenigheid en fysieke kracht te ontwikkelen, want wanneer je je uithoudingsvermogen en lenigheid verbetert, zul je ook beter in staat zijn om je gebeden te verrichten. Je kunt dan langer in gebed staan en bijvoorbeeld eens een langer Koraan vers reciteren en je zult beter in staat zijn om in het laatste deel van de nacht op te staan voor het nachtgebed. Een persoon met overgewicht zal hier minder goed toe in staat zijn, omdat zijn lichaam in de weg zit bij de buigingen die het rituele gebed vereist, hetgeen de concentratie ongetwijfeld verstoort. Oemar (moge Allah hem genadig zijn) zei eens: Vermijd een dikke buik, want het verwent het lichaam, veroorzaakt ziektes en zorgt ervoor dat het gebed vermoeiend is. [6]
Fitheid heeft verder een positieve invloed op het uitvoeren van de zorgtaken, zoals de opvoeding van de kinderen, de zorg voor de ouders en de zorg voor het huishouden. Er zijn heel wat vrouwen die bijna nooit met hun kinderen spelen, hoewel ze hier wel tijd, maar geen fut voor hebben. Ze zijn te zwaar en hebben een slechte conditie, waardoor ze snel moe worden. Hier lijdt ongetwijfeld ook het gezin onder.
Een andere zeer aanbevolen wijze om ons lichaam gezond te houden en overgewicht te voorkomen, is het vasten. Deze handeling is zeer aanbevolen, omdat dit tevens een vorm van aanbidding is. Natuurlijk vasten we elke jaar tijdens de Ramadhaan, maar het is ook zeer aanbevolen om op andere dagen te vasten [7]. Zo vastte onze geliefde profeet Mohammed (vrede en zegeningen zij met hem) op maandag en donderdag, omdat op deze dagen de daden van elke persoon worden gepresenteerd aan Allah de Verhevene. Toen iemand ernaar vroeg, antwoordde hij (vrede en zegeningen zij met hem): Iedere maandag en donderdag worden de daden aan Allah voorgelegd. De Heer vergeeft iedere moslim (of gelovige) met uitzondering van twee personen, die onenigheid hebben. Hij zegt: Wijs die twee af! [8]
Verder is het aangeraden om te vasten op de witte dagen van de maand, waarmee de 13e, 14e en 15e dag van elke islamitische maand bedoeld worden. Deze dagen worden de ‘witte’ dagen genoemd, omdat de maan op deze dagen vol is en je ’s nachts dus alles kunt zien. Mohammed (vrede en zegeningen zij met hem) heeft verder gezegd dat het vasten van de profeet Daawoed (David) de beste manier van vasten is. Daawoed (vrede zij met hem) vastte gewoonlijk om de dag, dus één dag wel en één dag niet. Dit is echter voor de vergevorderde vastende en je kunt misschien beter beginnen met de maandag en de donderdag, als je gewend wilt raken aan het vasten. De profeet (vrede en zegeningen zij met hem) heeft over deze wijze van vasten gezegd: Het meest aangename vasten voor Allah is dat van Daawoed en het meest aangename gebed voor Allah is dat van Daawoed. Hij sliep de halve nacht, waakte een derde deel en ging vervolgens weer slapen voor een zesde deel. Hij vastte een dag en verbrak zijn vasten de volgende dag. [9]
Naast het grote profijt dat vasten met zich meebrengt voor een moslim, als vorm van aanbidding, heeft het tevens verschillende lichamelijke voordelen. De arts Shahid Athar schreef hierover het volgende in één van zijn artikelen: Vasten heeft verschillende lichamelijke voordelen, waaronder een verlaging van het bloedsuiker en een verlaging van cholesterol en de bloeddruk…In 1994 werd er in Casablanca een Internationaal Congres over “Gezondheid en Ramadhaan” gehouden, ter gelegenheid waarvan 50 onderzoeken – van zowel islamitische als niet islamitische wetenschappers – werden ingestuurd. Zij hadden diepgaand onderzoek verricht naar de medische gevolgen van vasten. Er was door vrijwel alle onderzoekers bij vele patiënten verbetering van hun conditie waargenomen, terwijl er in geen enkel geval nadelige consequenties werden ontdekt. Verder bemerkten de onderzoekers dat vasten rust en kalmte bij de vastende teweeg bracht. Vijandelijkheden ten opzichte van anderen verminderden en de misdaadcijfers daalden tot een minimum. [10]
Laten wij als moslimvrouwen lering trekken uit deze vele bewijzen. Laten we goed voor onze gezondheid zorgen, zodat we altijd fit zijn om onze gebeden te verrichten. En we dienen ons te realiseren dat de beste sport het verrichten van gebeden is. Laten we er verder voor zorgen dat we een aangename verschijning zijn voor onze echtgenoten en onze schoonheid niet tentoon spreiden aan anderen die hier geen recht op hebben. Houd er rekening mee dat je uiterlijk een spiegel is van je innerlijk, dat eveneens geordend dient te zijn. Dit alles in navolging van onze geliefde profeet Mohammed (vrede en zegeningen zijn met hem).
 
En met deze woorden zijn we alweer aan het einde gekomen van de derde aflevering van deze serie.
Uit het maandblad; Wij Moslims (Jaargang 4, nr 6)

[1] Sahieh Aboe Awaanah, Ibn Khoezayman en Ibn H’ibbaan
[2] Soerah al A’Raaf (7), aayah 31
[3] Sahieh h’asan hadith overgeleverd door Ahmad en At Tiermiedzie
[4] Kanzoe l-‘Amal, 15/433
[5] Gedeelte van een fatwa van Sheikh Ibn Oethaymeen uit Fataawa Islaamiyyah, vol.4, p.430
[6] Overgeleverd door Aboe Noe’aym
[7] Het is voor een getrouwde vrouw wel vereist om toestemming te hebben van haar man om vrijwillig te vasten
[8] Overgeleverd door Ahmed

[9] Overgeleverd door Al Boekhaarie en Moeslim
[10] MD Shahid Athar, Medical Benefits, fasting & Diabetes Mellitus